Sau cơn ác mộng kho lương ma, ý chí chiến đấu của quân Nguyên Mông đã bị hủy diệt hoàn toàn, tan biến như bong bóng xà phòng vỡ tan trong gió, không còn để lại một chút dấu vết nào của sự kiêu hãnh từng có. Chúng không còn bất kỳ hy vọng nào vào việc tiếp tục xâm lược hay chống trả, chỉ còn lại bản năng sinh tồn yếu ớt, le lói như ngọn nến trước gió, chực chờ tắt lịm. Mục tiêu duy nhất giờ đây là tìm cách thoát khỏi vùng đất chết chóc này càng nhanh càng tốt, dù phải đánh đổi bất cứ giá nào, dù phải bò lết, trèo đèo lội suối, hay thậm chí là nuốt nước mắt vào trong.

Ô Mã Nhi, với khuôn mặt hốc hác, đôi mắt trũng sâu vô hồn, lòng trắng đục ngầu vì nỗi kinh hoàng và sự tuyệt vọng, ra lệnh cho tàn quân tập trung lại ven sông, nơi từng là điểm tập kết của hạm đội hùng mạnh một thời, giờ chỉ còn là một bãi đổ nát. Hắn biết rằng đường bộ đã bị quân Đại Việt bao vây, phục kích khắp nơi, tiếng hò reo của quân địch vẫn còn văng vẳng trong gió, như lời nguyền rủa của mảnh đất này, theo đuổi chúng đến tận cùng. Con đường duy nhất để thoát thân là bằng đường thủy, dù đó cũng là một con đường đầy rủi ro và ẩn chứa vô vàn cạm bẫy chết người.

Hắn nhìn những con thuyền còn lại của mình, một hạm đội giờ đây chỉ còn là tàn tích, những mảnh vỡ nát tươm của một đế chế từng hùng mạnh. Hầu hết đều đã hư hỏng nặng, thủng lỗ chỗ, cong vênh, rệu rã, không thể sử dụng để chở quân hay chiến đấu. Tuy nhiên, một ý nghĩ lóe lên trong đầu hắn, một kế sách cuối cùng, đầy rủi ro và tuyệt vọng, nhưng là cơ hội duy nhất để lừa gạt kẻ thù, một tia sáng le lói trong màn đêm.

Hắn ra lệnh, giọng khản đặc, yếu ớt nhưng đầy kiên quyết, pha lẫn sự cay đắng và bất lực: "Đốt! Đốt tất cả những thuyền tồi còn lại! Đừng tiếc! Thả chúng xuôi dòng sông! Cho chúng ta một con đường sống!" Lệnh của hắn khiến binh lính ngạc nhiên, sững sờ, đôi mắt ngây dại nhìn nhau, nhưng không ai dám chống đối, bởi sự sợ hãi Ô Mã Nhi đã bị thay thế bằng nỗi sợ hãi cái chết và sự tuyệt vọng tột cùng đang bao trùm lấy họ.

Ngay lập tức, 300 chiếc thuyền tồi tàn nhất, mục nát nhất, không còn khả năng sử dụng được tập trung lại. Những tên lính kiệt sức, run rẩy tay chân vì đói và sợ hãi, tay cầm đuốc run bần bật, dùng đuốc châm lửa vào từng chiếc thuyền. Lửa bùng lên dữ dội, ánh sáng đỏ rực, lập lòe hắt xuống mặt sông, chiếu sáng một vùng, tạo nên một khung cảnh rùng rợn, ma quái trong đêm tối tĩnh mịch, như một lễ tế cho những linh hồn đã khuất. Những chiếc thuyền bốc cháy ngùn ngụt, biến thành những ngọn đuốc khổng lồ, rực sáng cả một khúc sông, được thả trôi xuôi theo dòng sông, tạo thành một hàng dài lửa cháy rực rỡ, di chuyển chậm rãi trên mặt nước, như một đoàn quân lửa đang rút lui trong màn đêm, một hình ảnh ám ảnh và bi tráng. Mùi khói khét lẹt của gỗ cháy xộc thẳng vào mũi, càng làm tăng thêm sự ngột ngạt.

Đây là một đòn nghi binh cuối cùng của Ô Mã Nhi, một canh bạc tất tay, đặt cược vào số phận. Hắn hy vọng rằng, khi quân Đại Việt nhìn thấy những chiếc thuyền cháy rực trôi xuôi dòng, chúng sẽ tưởng lầm đó là toàn bộ hạm đội của quân Nguyên Mông đang rút chạy một cách hoảng loạn, không còn chút tổ chức, và sẽ tập trung lực lượng truy kích theo hướng đó, bỏ ngỏ những con đường khác. Trong khi đó, hắn sẽ bí mật sử dụng những chiếc thuyền tốt còn lại, những con thuyền mà hắn đã cất giấu cẩn thận trong một con lạch nhỏ, để vượt sông, tìm đường thoát thân, hy vọng thoát khỏi cái bẫy chết người này, dù là một hy vọng mong manh như sợi tơ mỏng.

Tuy nhiên, mưu kế của Ô Mã Nhi đã không thể qua mắt được vị tướng tài ba xuất chúng của Đại Việt, Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn. Khi đứng trên bờ sông, nhìn thấy những chiếc thuyền cháy rực trôi xuôi dòng trên sông, Trần Quốc Tuấn không hề tỏ ra nao núng hay bất ngờ, khuôn mặt vẫn điềm tĩnh, ánh mắt vẫn tinh anh, sâu thẳm như biển cả. Với trí tuệ siêu phàm, ánh mắt sắc bén như chim ưng có thể nhìn thấu mọi mưu đồ, và kinh nghiệm chiến trường dày dặn, ông lập tức nhận ra ngay ý đồ của kẻ địch, như đọc được suy nghĩ của chúng.

Ông trầm ngâm nhìn về phía những con thuyền lửa đang cháy rụi, một nụ cười khinh bỉ thoáng hiện trên môi, rồi phán một câu đầy sắc bén, thấu suốt tâm can địch, giọng nói vang vọng trong đêm, đầy uy lực và sự tự tin, như lời phán quyết của trời đất:

"Cháy thuyền tức hết đường thoát! Cháy thuyền tức là chúng đã tuyệt vọng cùng cực, không còn đường nào khác ngoài con đường chết chóc mà chúng tự chọn!"

Lời phán của ông vang vọng trong không gian, khẳng định sự thấu hiểu sâu sắc về tâm lý và tình cảnh của quân địch, một sự phân tích sắc sảo đến từng chi tiết, không bỏ sót một điểm nào. Ông biết rằng, khi quân Nguyên Mông đốt thuyền, đó không chỉ là một kế nghi binh hèn hạ, mà còn là một dấu hiệu rõ ràng cho thấy chúng đã rơi vào bước đường cùng, không còn đường lui, không còn hy vọng phản kháng hay chiến đấu, chỉ còn lại sự tuyệt vọng và cái chết đang chờ đợi.

Trong lúc quân Nguyên Mông đang hoảng loạn đốt thuyền và chờ đợi cơ hội bỏ trốn, một hành động táo bạo và bất ngờ đã diễn ra, thể hiện tinh thần quả cảm và mưu trí của quân Đại Việt, một đòn chí mạng bất ngờ. Yết Kiêu, người thợ lặn kiệt xuất của Đại Việt, với khả năng bơi lặn siêu việt, lặn sâu và nín thở lâu dưới nước đến kinh ngạc, cùng với sự dũng cảm phi thường, đã nhận lệnh trực tiếp từ Trần Quốc Tuấn. Anh âm thầm lặn xuống lòng sông lạnh buốt, ẩn mình trong làn nước đen kịt của đêm tối, như một con cá trắm khổng lồ, không để lại bất kỳ gợn sóng nào, không một tiếng động.

Bằng sự khéo léo, tinh ranh tuyệt vời và kinh nghiệm lâu năm làm nghề sông nước, Yết Kiêu đã thành công câu trộm được ba chiếc thuyền tốt nhất trong số những chiếc thuyền còn lại của quân Nguyên Mông mà Ô Mã Nhi định dùng để tẩu thoát. Anh không phá hủy hay gây tiếng động lớn nào có thể làm lộ vị trí, chỉ đơn giản là khéo léo gỡ dây neo một cách nhẹ nhàng, không gây một tiếng động nào dù là nhỏ nhất, rồi kéo chúng đi một cách bí mật, không một dấu vết, như thể những con thuyền tự nhiên biến mất trong màn đêm, không để lại bất kỳ bằng chứng nào, khiến Ô Mã Nhi không thể hiểu nổi.

Hành động này của Yết Kiêu mang một ý nghĩa sâu sắc, vượt xa cả giá trị vật chất của ba chiếc thuyền. Nó không chỉ tước đi phương tiện trốn thoát cuối cùng của kẻ địch, khiến chúng không còn bất kỳ hy vọng nào để thoát khỏi vùng đất này bằng đường thủy, mà còn là một đòn giáng mạnh vào tinh thần của Ô Mã Nhi, một sự trêu ngươi tàn nhẫn, một lời khẳng định về sự bất lực của hắn. Hắn đã mất đi những chiếc thuyền cuối cùng mà hắn đã cất giữ, mất đi niềm hy vọng nhỏ nhoi về một con đường sống, về một sự giải thoát khỏi địa ngục trần gian này.

Đây chính là dấu hiệu cuối cùng cho thấy quân Nguyên đã tuyệt vọng đến cùng cực, không còn đường nào để xoay sở, không còn chút hy vọng nào để bám víu vào sự sống, vào bất kỳ điều gì. Chúng đã thực sự rơi vào bước đường cùng, và cái chết đang chờ đợi chúng ở phía trước, không thể tránh khỏi, như một định mệnh đã được an bài. Dòng sông Bạch Đằng, với những bãi cọc ngầm chết chóc đã được bố trí tinh vi, hiểm ác dưới lòng nước, và sự truy kích không ngừng của quân Đại Việt từ mọi phía, sẽ là nấm mồ chôn vùi tham vọng xâm lược của đế chế Nguyên Mông vĩ đại, chấm dứt hoàn toàn giấc mộng bành trướng của chúng trên mảnh đất này mãi mãi, và trở thành một biểu tượng vĩnh cửu cho ý chí bất khuất của dân tộc Việt.