Buổi thiết triều sáng hôm sau, không khí tại điện Rồng của kinh thành Thăng Long nặng trĩu hơn bao giờ hết, như thể cả ngàn cân đá đang đè nén lên từng tấc không gian. Tin tức về đoàn sứ giả Nguyên Mông ngạo mạn và những yêu sách hống hách, vô lý của chúng đã lan truyền nhanh chóng khắp kinh đô và các phủ trấn lân cận, gieo rắc sự bất an sâu sắc vào tâm trí bá quan văn võ. Ai nấy đều ý thức được rằng, thời khắc định đoạt vận mệnh quốc gia đã đến rất gần, có thể chỉ là trong gang tấc.

Không Khí Căng Thẳng Tại Điện Rồng

Trên ngai vàng, Trần Thánh Tông vẫn giữ vẻ bình tĩnh đáng kinh ngạc, như một tảng đá vững chãi giữa dòng nước xoáy, nhưng ánh mắt ngài ánh lên sự kiên nghị và một nỗi ưu tư sâu thẳm. Ngài biết rõ trọng trách to lớn đang đè nặng lên vai mình, không chỉ là trách nhiệm của một vị vua mà còn là gánh nặng của cả lịch sử và tương lai dân tộc. Dưới sân rồng, hàng trăm vị quan văn, võ mặc triều phục chỉnh tề, đứng nghiêm trang theo phẩm trật, nhưng ẩn sau vẻ trang nghiêm ấy là những khuôn mặt lộ rõ sự hoang mang, lo sợ, thậm chí là tuyệt vọng. Tiếng xì xào to nhỏ, những lời thì thầm đầy lo lắng vang lên trong chốc lát rồi tắt hẳn khi vị Hoàng đế ra hiệu bằng một cái vung tay nhẹ nhàng nhưng đầy uy lực.

"Hôm qua, sứ giả Nguyên triều đã mang chiếu thư của Đại Hãn đến," Trần Thánh Tông cất giọng trầm bổng, nhưng đủ uy lực để trấn áp mọi tiếng động, khiến không gian điện Rồng trở nên tĩnh lặng đến đáng sợ. "Trẫm đã xem qua nội dung của chiếu thư này. Nay, để bá quan cùng biết rõ, cùng thấu hiểu mối họa đang rình rập, xin lệnh Thị độc Học sĩ đọc lớn chiếu thư này cho toàn triều cùng nghe."

Vị Thị độc Học sĩ, một lão quan tóc bạc phơ, gương mặt nghiêm nghị và đầy kinh nghiệm, bước lên cầm lấy cuộn chiếu thư bằng lụa vàng từ tay Thị vệ. Ông hít một hơi thật sâu, như để lấy hết dũng khí và bình tĩnh, rồi bắt đầu đọc, từng câu, từng chữ vang vọng khắp điện Rồng, như những nhát búa giáng thẳng vào lòng người, từng nhát một, đau đớn và bẽ bàng.

Nội dung chiếu thư không khác gì một bản tuyên cáo xâm lược trá hình, một lời cảnh cáo trắng trợn từ kẻ mạnh gửi cho kẻ yếu. Ngôn từ đầy những lời đe dọa, xúc phạm quốc thể Đại Việt, thể hiện sự ngạo mạn tột cùng của đế chế Nguyên Mông:

 * "Đại Hãn vĩ đại, thiên tử của vạn nước, uy đức trải khắp tứ hải..." – Lời lẽ mở đầu đã thể hiện sự tự tôn tuyệt đối, coi bản thân là trung tâm của vũ trụ, và coi các quốc gia khác, bao gồm Đại Việt, chỉ là những chư hầu nhỏ bé, không có tư cách ngang hàng.

 * "Đất An Nam xa xôi, từ lâu đã không hiểu lễ nghĩa, không tuân theo vương hóa..." – Một sự xúc phạm trắng trợn, phủ nhận nền văn hiến lâu đời của Đại Việt, coi đất nước này là man di, lạc hậu, vô phép tắc, không có văn minh. Lời lẽ này như một cái tát vào niềm tự hào dân tộc của người Việt.

 * "Nay, Đại Hãn muốn chinh phạt Chiêm Thành, yêu cầu An Nam phải cống nạp châu báu, vàng bạc, lương thảo đầy đủ, và cử binh lính tinh nhuệ theo quân ta làm tiên phong..." – Yêu cầu trơ tráo biến Đại Việt thành kho lương khổng lồ, thành tấm bia đỡ đạn cho cuộc viễn chinh của chúng. Điều này không chỉ là áp đặt, mà còn là một sự sỉ nhục, biến một quốc gia độc lập thành công cụ phục vụ cho âm mưu bành trướng của kẻ khác.

 * "...Lại phải mở đường cho đại quân ta hành quân, không được gây trở ngại, nếu không, sẽ phải gánh chịu hậu quả thảm khốc, đất nước sẽ hóa thành tro bụi, dân chúng sẽ bị đồ sát không còn một mống!" – Lời lẽ đe dọa không che giấu, trực tiếp tuyên bố sẽ hủy diệt Đại Việt một cách tàn bạo nhất nếu không tuân phục. Đây không chỉ là một lời cảnh cáo, mà là một lời tuyên chiến công khai.

 * "...Những kẻ dám cả gan chống đối, khinh mạn thiên uy, phải lập tức giao nộp, nếu không sẽ bị tru di tam tộc, dẫu trốn đến chân trời góc biển cũng khó thoát..." – Sự đe dọa đến từng cá nhân, đặc biệt là những người yêu nước, kiên quyết chống đối. Lời lẽ này nhằm gieo rắc sự sợ hãi và chia rẽ trong lòng Đại Việt, khiến những người có ý chí kháng cự phải chùn bước.

Mỗi khi một câu chữ ngạo mạn, một lời đe dọa rợn người được đọc lên, gương mặt các quan lại lại biến sắc, từ tái nhợt đến đỏ bừng vì căm phẫn. Sự lo lắng và nỗi sợ hãi hiện rõ trên từng nét mặt, từng cử chỉ nhỏ. Một vài vị quan già run rẩy, tay nắm chặt vạt áo, cố gắng nén cơn giận và nỗi sợ vào trong. Có người cúi gằm mặt xuống, không dám nhìn thẳng, như thể muốn trốn tránh ánh mắt đầy uy hiếp của chiếu thư. Sự dao động len lỏi trong hàng ngũ, như một làn sóng ngầm. Một số vị quan đã từng chứng kiến cảnh nhà Tống suy tàn, hay nghe kể về sự tàn phá khủng khiếp của quân Mông Cổ ở các nước khác như Đại Lý, Khwarezmia, giờ đây đều nghĩ đến cảnh đất nước mình cũng sẽ chịu chung số phận bi thảm.

Áp lực bao trùm điện Rồng. Đó không chỉ là áp lực từ lời lẽ trịch thượng của chiếu thư, mà còn là áp lực từ chính sự sống còn của dân tộc. Cuộc chiến dường như không thể tránh khỏi, nhưng liệu Đại Việt có cơ hội nào trước một đế quốc hùng mạnh đến thế, một đế chế đã chinh phục gần nửa thế giới? Câu hỏi đó treo lơ lửng trong không khí, đè nặng lên tâm trí mỗi người, từ vị quan to nhất đến người lính gác nhỏ bé nhất. Sự im lặng đầy căng thẳng ấy dường như kéo dài vô tận.

Khi vị Thị độc Học sĩ đọc xong, toàn bộ điện Rồng chìm vào một sự im lặng chết chóc, chỉ còn nghe thấy tiếng gió lùa qua những cột gỗ chạm rồng phượng và tiếng thở dài nặng nhọc, thườn thượt của các vị quan. Trần Thánh Tông vẫn ngồi trên ngai vàng, ánh mắt ngài quét qua từng khuôn mặt dưới điện, nhìn rõ sự sợ hãi, sự dao động và cả sự bất lực trong lòng họ. Ngài biết rằng, đây là thời khắc quan trọng nhất để thử thách lòng trung thành và ý chí của triều đình, để phân biệt giữa những người trung quân ái quốc và những kẻ nhát gan.

Ngài sẽ phải đưa ra một quyết định, một lời hồi đáp cho chiếu thư hống hách ấy. Một quyết định không chỉ ảnh hưởng đến triều đình, đến ngôi vị của ngài, mà còn đến vận mệnh của cả một dân tộc đang đứng trước họa diệt vong, một quyết định sẽ được ghi vào sử sách muôn đời. Trần Thánh Tông hiểu rằng, một lời lùi bước sẽ là sự sỉ nhục muôn đời, còn một lời kháng cự sẽ là một cuộc chiến khốc liệt chưa từng có. Nhưng trái tim ngài, trái tim của một vị vua Trần, đã mách bảo điều gì là đúng đắn cho giang sơn Đại Việt này.